Μαύρα (εικόνα ορθοφωτοχάρτη).

Οι νησίδες Μαύρα ή Μαυριά βρίσκονται στα δυτικά των Λεβίθων και στα ανατολικά της νησίδας Γλάρος, η οποία γειτνιάζει με την Κίναρο. Πρόκειται για συστάδα δύο νησιωτικών εδαφών (Μεγάλο Μαύρο, Μικρό Μαύρο) με συνολικό εμβαδόν 0,28 τ.χλμ. (αντίστοιχα 0,148 και 0,132 τ.χλμ.) και συνολικό μήκος ακτογραμμής 5,424 χλμ. (αντίστοιχα 2,451 και 2,973 τ.χλμ.).

Μαύρα. Το σημείο γειτνίασης των δύο νησίδων.

Ο Στέφανος Βυζάντιος, στο γεωγραφικό λεξικό που συνέταξε τον 6ο αιώνα μ.Χ. και ακριβέστερα στο λήμμα «Δρεπάνη», μας πληροφορεί ότι δύο νησίδες «παρὰ Λέβινθον» (Λέβιθα) ονομάζονταν τότε Δρέπανον. Τα Μαύρα είναι στενές και επιμήκεις βραχώδεις νησίδες που απέχουν ελάχιστα μεταξύ τους και δίνουν την εντύπωση ότι αποτελούν μία νησίδα με σχήμα δρεπανιού. Κατά συνέπεια, πέρα από τη γειτνίαση τους με τα Λέβιθα, το σχήμα των Μαύρων μας επιτρέπει να τα ταυτίσουμε ανεπιφύλακτα με τις νησίδες που ονομάζονταν Δρέπανον στην ύστερη αρχαιότητα.

Παρά το χαρακτηριστικό σχήμα τους, το οποίο αναμφίβολα δεν έπαψε από τον 6ο αιώνα να προκαλεί την εντύπωση αυτών που ταξίδευαν στο Αιγαίο, τα Μαύρα φαίνεται να αποτυπώθηκαν χαρτογραφικά για πρώτη φορά πολύ αργότερα, λίγο πριν από τα μέσα του 19ου αιώνα. Συγκεκριμένα, η παλαιότερη αποτύπωση τους, όπως και η παλαιότερη αναγραφή του νεότερου ονόματος τους (Mavro Islands), εντοπίζεται σε βρετανικούς υδρογραφικούς χάρτες.

Μεγάλο Μαύρο. Κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις στο νότιο τμήμα της νησίδας.

Κατά τα νεότερα χρόνια, γνωρίζουμε ότι οι αρχές της Αμοργού εκμίσθωναν την Κίναρο και τις κοντινές σε αυτήν νησίδες σε κατοίκους της Αιγιάλης για βόσκηση αιγοπροβάτων. Στον 20ό αιώνα, σύμφωνα με προφορική μαρτυρία της σημερινής κατοίκου της Κινάρου Ειρήνης Θηραίου-Κατσοτούρχη, η οικογένεια Θηραίου χρησιμοποιούσε ως βοσκότοπους επίσης τα Μαύρα, όπως και τις άλλες κοντινές στην Κίναρο νησίδες. Πράγματι, κατάλοιπα κτηνοτροφικών εγκαταστάσεων εντοπίζονται σήμερα στο νότιο τμήμα του Μεγάλου Μαύρου.

Ας σημειωθεί, τέλος, ότι το 1933, με αφορμή την πραγματοποίηση υδρογραφικών ερευνών, το ιταλικό πολεμικό ναυτικό κατέλαβε πρόσκαιρα τα Μαύρα, καθώς και τις νησίδες Γλάρο, Κίναρο και Λιάδια, αλλά εντέλει απομακρύνθηκε μετά από διαμαρτυρίες της ελληνικής κυβέρνησης.

Πηγές-Βιβλιογραφία: Στέφανος Βυζάντιος, Εθνικά, 238.15-16· HOA, Levitha· εφ. Le Châtillonnais & l’Auxois, 02.08.1933, 1· Ναυτιλιακαί οδηγίαι 1939, 231· Armao 1951, 168-170· Ναυτιλιακές οδηγίες 1987, 321· Σκανδαλίδης 1994, 44-45, 124· Γιαγκάκης 1997, 24.

Συντάκτης: Γ.Κ.